Thủ phủ lá dong lớn nhất Hà Nội

Làng lá dong lâu đời nhất Hà Nội tất bật vào vụ Tết

Lá dong Tràng Cát là giống lá dong nếp, lá tròn, mềm, dai, chất lượng hơn hẳn lá dong rừng. Dùng là dong Tràng Cát để luộc bánh chưng, khi chín bánh sẽ có màu xanh đẹp mắt và vị thơm hấp dẫn.

Đến thôn Tràng Cát không khó để bắt gặp những mảnh vườn lá dong xanh mướt thế này

Vào dịp Tết, lá dong loại đẹp, lá to, xanh bán tại vườn với giá 100.000 đồng/100 lá, loại trung bình 70.000 đồng/100 lá, loại nhỏ nhất 40.000 đồng/100 lá. Lá dong Tràng Cát thường được thương lái thu mua trước cả tháng. Chỉ tay vào vườn lá dong hơn 2 sào, cô Yến – một người dân thôn tràng Cát cho biết vườn lá dong này của cô vừa được bán với giá 18 triệu đồng.

Lá dong Tràng Cát thu hoạch từ mùng 10 – 15 tháng Chạp. Những ngày này, nhà nhà sẽ đi cắt lá, phân loại, bó lá dong để phục vụ tiểu thương khắp nơi đổ về mua.

Theo những người dân thôn Tràng Cát, lá dong rất dễ trồng nhưng để cây tươi tốt, cho lá to, đẹp thì ngoài việc bón phân đòi hỏi người trồng thường xuyên dọn sạch lá gốc để để cho nhiều mầm, lá xanh tốt, rộng bản.

Cô Ngô Thị Chuyện đang cắt lá dong để chuẩn bị giao hàng đi nước ngoài

Bà Phạm Thị  Loan, người dân Tràng Cát chuyên đem lá dong xuất ngoại cho biết, lá dong được tỉa bán quanh năm nhưng nhộn nhịp nhất vào ngày Tết. Không chỉ bán đi các huyện, các tỉnh trong nước mà lá dong Tràng Cát còn xuất ngoại sang các nước như Nga, Đức, Úc, Mỹ…để phục vụ kiều bào Việt Nam ở nước ngoài.

“Gần 5-6 năm nay tôi chuyên xuất lá dong sang nước ngoài. Như dịp Noel vừa rồi, tôi cũng chuyển đi sang nước ngoài vài vạn lá. Còn ngày thường tôi cung cấp mỗi ngày khoảng 3- 4 vạn lá dong cho khoảng 20 thương lái đi khắp nơi”, bà Loan cho biết.

Lá dong Tràng Cát không chỉ nổi tiếng trong nước mà còn xuất đi nước ngoài

Ông Phạm Văn Cơ trưởng thôn Tràng Cát cho biết, thôn Tràng Cát có truyền thống trồng lá dong khoảng 600 năm nay. Lá dong Tràng Cát không những nổi tiếng trong nước mà còn ra cả nước ngoài.

Thời điểm nhiều nhất, có khoảng 350 hộ trồng lá dong với diện tích lên tới 200 mẫu. Hộ nào trồng ít thì vài sào, hộ nhiều 5-6 sào. Mỗi sào cho thu nhập khoảng 20- 25 triệu đồng/năm. Lá dong thu nhập quanh năm, cho thu nhập cao hơn trồng lúa nhưng hiện nay người dân đã bỏ dong trồng cam canh. Hiện tại diện tích trồng lá dong chỉ còn gần trăm mẫu (trong làng khoảng 30 mẫu, ngoài đồng 60 mẫu).

“Chỉ sợ vài năm nữa, lá dong Tràng Cát sẽ  xóa sổ bởi hiện nay có người phá dong hàng mẫu để trồng cam, vì cây cam đem lại hiệu quả hơn”, trưởng thôn Tràng Cát bày tỏ.

Mảnh vườn hơn 2 sào này đã được bán với giá 18 triệu đồng
Lá dong cao ngút người
Từ ngày mùng 10/12 âm lịch, thôn Tràng Cát bắt đầu vào vụ cắt lá dong phục vụ Tết
Lá dong Tràng Cát có đặc điểm lá to, xanh, mềm và dai. Khi gói bánh chưng sẽ cho màu xanh và mùi thơm hấp dẫn nên lá dong ở đây giá đắt hơn nhiều nơi khác nhưng vẫn đắt khách.
Ngày thường lá dong Tràng Cát vẫn theo các thương lái đi khắp Hà Nội và các tỉnh lân cận.

—————-0————–0——————

Theo thần tích địa phương, vị tổ khai sáng làng trồng lá dong là cụ Đàn Sú đã lập làng cách đây 6 thế kỷ. Lá dong Tràng Cát xưa kia thường được tuyển chọn để gói bánh chưng dâng vua. Ban đầu người dân trồng lá dong trong vườn nhà, đến năm 1992, khi nhà nước áp dụng chính sách đất đai mới, bà con bắt đầu chuyển diện tích trồng lúa, rau màu kém hiệu quả sang trồng cây lá dong, do đó diện tích trồng lá dong tăng đáng kể.

Từ lâu làng lá dong thôn Tràng Cát nổi tiếng khắp nơi. Năm nay thời tiết thuận lợi cho cây dong. Lá dong Tràng Cát được mùa, bạt ngàn một màu xanh đậm.

Lá dong ở Tràng Cát khác với các loại lá dong rừng và vùng khác. Lá thường to tròn và dai, mặt dưới của lá có màu xanh non, cuống lá dài và đồng màu với gân lá. Nếu dùng lá để gói bánh chưng sẽ cho bánh màu xanh tự nhiên rất đẹp mắt và có vị thơm hấp dẫn sau khi luộc chín.

Nhiều người dân trong thôn Tràng Cát cho biết, lá dong ở Tràng Cát có vị thơm đặc trưng do được trồng trên vùng đất bãi bồi của sông Đáy.

Theo tìm hiểu của phóng viên, trồng lá dong không mất nhiều công sức, chỉ cần lấy gốc cây trồng một lần nhưng thu hoạch nhiều năm và được thu hoạch quanh năm, bà con có thêm thu nhập những lúc nông nhàn.

Là một người trồng lá dong lâu năm, bà Phạm Thị Loan cho biết: “Trồng lá dong dễ, chăm dễ và không lo mất mùa hay được mùa. Những năm vừa qua, những nương cam cho hiệu quả kinh tế hơn hàng chục lần. Tuy nhiên, người Tràng Cát nói riêng và toàn xã Kim An nói chung vẫn không bỏ hẳn cây dong. Có chăng, chỉ thu nhỏ diện tích. Nhưng những ngày này, những đoàn xe tấp nập vào làng, không chỉ chở cam mà còn chở cả lá dong. Lá dong chúng tôi đi khắp Hà Nội và các tỉnh lân cận”.

Sau khi cắt, lá dong được phân loại để buộc cẩn thận.
Sau khi cắt, lá dong được phân loại để buộc cẩn thận.

Cụ Nguyễn Thị Đấy tâm sự: “Đã có thời điểm toàn bộ các hộ trong thôn Tràng Cát đều trồng cây lá dong, mỗi hộ từ 1 đến 2 sào, có hộ trồng tới 6-7 sào, nhưng bây giờ nhiều người chuyển sang trồng cam nên cũng còn ít. Nhà tôi chỉ còn có 3 sào, cũng bán được 50-60 triệu”.

Thời điểm trước Tết Nguyên đán, một bó lá dong (100 lá) có giá khoảng từ 40.000 đồng đến 60.000 đồng, đến cận Tết khi nhu cầu cao hơn lá dong tăng lên đến 80.000 đồng/bó.

Nhưng năm nay, một bó lá dong (100 lá) đang có giá từ 90.000 đồng đến 100.000 đồng. Nhiều hộ ở trong làng đang đợi đến những ngày giáp Tết để bán cho được giá. Những lá to đẹp nhất gọi là “lá lọc” có thể bán trên 120.000 đồng/100 lá.

Là niềm tự hào của thôn, lá dong Tràng Cát không những nổi tiếng ở miền Bắc mà còn xuất vào miền Nam và đi một số nước trên thế giới để phục vụ bà con Việt kiều gói bánh chưng trong ngày lễ tết truyền thống của người Việt.

Những bó lá dong đã được xếp cẩn thận chờ thương lái xuất đi mọi miền đất nước.

Lá dong dẫu không phải cho thu nhập lớn nhưng nó là một phần không thể thiếu của những chiếc bánh chưng ngày Tết của dân tộc và là một thứ đặc sản của Tràng Cát. Bởi, từ bao lâu nay, người xứ Bắc vẫn coi Tràng Cát là “thủ phủ lá dong”.

————0————–0————–

 Người dân nơi đây không trồng lúa, họ dùng đất ruộng để trồng rau củ, cây ăn quả và đặc biệt tận dụng từng mét đất thổ cư để trồng lá dong.
 Lá dong Tràng Cát là giống lá dong nếp, bầu lá tròn to và dài, mặt dưới của lá có màu xanh non, cuống lá dài và đồng màu với gân lá. Khi luộc chín, bánh có vị thơm nồng đặc trưng và có màu xanh tự nhiên rất đẹp mắt.
 Đây là loại cây dễ trồng, không mất nhiều vốn, việc trồng lá không chịu ảnh hưởng quá nhiều vào thời tiết, chỉ cần lấy gốc của cây để trồng một lần là cho thu hoạch nhiều năm và dễ chăm sóc, cô Đoàn Thị Vân, người trồng lá dong ở thôn Tràng Cát cho biết.
 Theo ông Nguyễn Duy Nhâm, 53 tuổi – người dân thôn Tràng Cát, mỗi sào lá dong chỉ cần đầu tư khoảng 1 tấn phân hữu cơ, phun thuốc trừ sâu bệnh, chống hạn hán, tiêu tốn khoảng 1 triệu đồng là có thể cho thu hoạch 9-10 triệu đồng/sào/năm. Trong ảnh: Anh Nguyễn Duy Kết – con trai ông Nhâm đang chập lá lại để giữ cho lá tươi.
 Người dân cho biết sở dĩ cây dong phát triển tốt là do Tràng Cát nằm trong vùng bãi bồi của sông Đáy, có mạch nước ngầm tinh khiết chảy qua và có khí hậu thích hợp.
 Những hàng lá dong xanh ngát nõn nà, cao ngập đầu người là hình ảnh dễ nhận thấy khi đến với thôn Tràng Cát ngày cận tết Nguyên Đán.
 Thời điểm này, người dân ở đây đã bắt đầu với công việc hái lá dong để phục vụ cho nhu cầu ngày Tết.
 Cắt lá chỉ cần một con dao con, sắc lẹm. Cô Đoàn Thị Hoàn, cho biết: Mỗi một sào có khoảng 20-30 nghìn lá, mỗi ngày cắt được 7-8 nghìn lá.
 Khi cắt lá, người dân sẽ để cuống dài, sau đó ủ với lá chuối và nước giữ cho lá tươi được khoảng một tháng.
 Để giữ cho lá dong tươi lâu, sau khi hái, người nông dân sẽ nhúng lá vào nước sạch.
 Đến thời điểm này, tại các nhà vườn lá dong có giá dao động 70-80 nghìn/bó/trăm lá.
 Gia đình cô Nguyễn Thị Vệ ngoài thu hoạch lá của nhà còn mua thêm hơn 3 sào lá với giá 23 triệu để bán đổ cho các nhà hàng.
 Lá dong sau khi được hái, cây sẽ chỉ còn lại gốc. Từ gốc sẽ nảy mầm lên những lá dong mới, được chăm sóc kĩ lưỡng để thu hoạch vụ sau.
 Diện tích trồng lá dong năm nay giảm xuống chỉ còn nửa làng do nhiều hộ dân đã chuyển hướng qua trồng các loại cây ăn quả như Cam Canh.
 Anh Nguyễn Văn Công, một người trồng lá dong lâu năm ở Tràng Cát, chia sẻ: “Hiện nay, mặc dù hiệu quả kinh tế còn thấp hơn việc trồng Cam nhưng gia đình tôi quyết tâm giữ lại nghề trồng lá để duy trì truyền thống của làng. Để thu nhập thêm tôi dành ít đất để trồng Cam.

—————-0—————-0————-

DSCF3563 17

Trước Tết Nguyên đán gần nửa tháng, làng lá dong nổi tiếng lâu đời tại Hà Nội lại tất bật thu hoạch lá dong phục vụ nhu cầu gói bánh chưng ngày Tết. Việc thu hoạch lá dong kéo dài từ ngày mùng 10/12 (Âm lịch) cho tới sát Tết Nguyên đán.

DSCF3571 17

Dù diện tích không còn nhiều như cách đây khoảng 5 năm, do người dân chuyển qua trồng cam canh. Nhưng tại thôn Tràng Cát, người ta vẫn dành những khoảng đất nhất định để trồng lá dong. Nhà ít cũng khoảng 4 sào, nhà nhiều có khi cả mẫu.

DSCF3576 20

Năm nay, những người trồng lá dong ở Tràng Cát tỏ ra phấn khởi vì lá dong bán được giá hơn so với thời điểm năm ngoái. “Do diện tích trồng giảm mạnh, nên lá dong năm nay có giá hơn mọi năm”, bà Nguyễn Thị Tuyên (xã Kim An, huyện Thanh Oai) nói.

DSCF3465

Bà Phạm Thị Loan (xã Kim An, huyện Thanh Oai), một người chuyên thua mua lá dong cho biết, giá lá dong năm nay cao gấp 2 lần so với năm ngoái. “Một bó lá dong loại nhất với khoảng 100 tàu được bán với giá 100 nghìn đồng. Trong khi loại nhì, được bán với giá khoảng 70 nghìn đồng và loại 3 là 50 nghìn đồng”, bà Loan chia sẻ.

DSCF3468 3

Hiện việc thu hoạch lá dong tại Tràng Cát vẫn diễn ra thủ công, nhưng công việc không quá vất vả. “Một ngày, một người có thể cắt được khoảng 7 nghìn tàu lá”, bà Ngô Thị Chuyện cho biết.

DSCF3535 10

Lá sau khi thu về, sẽ được phân loại theo 3 loại với những kích thước khác nhau từ to đến nhỏ. Công việc này thường do những người già làm.

DSCF3561 16

Năm nay, nhà cụ Nguyễn Thị Đấy (xã Kim An, huyện Thanh Oai) có 4 sào trồng lá dong, giúp thu về 50 triệu đồng. “Mình chỉ việc trồng thôi, còn lúc thu hoạch sẽ có người đến cắt. Năm nay, nhà tôi cắt được khoảng 8 vạn lá, thu về khoảng 50 triệu đồng”, cụ Đấy phấn khởi cho biết.

DSCF3592 23

Được biết, lá dong Tràng Cát ngoài việc được bán cho những cơ sở chuyên gói bánh chưng tại Hà Nội, còn được chuyển vào Nam. Theo bà Nguyễn Thị Vệ (xã Kim An, huyện Thanh Oai): “Lá chuyển vào Nam là những lá nhỏ thuộc loại 3, đây là những lá phù hợp để gói bánh tét”.

DSCF3591 22

Lá dong ở Tràng Cát khác với các loại lá dong rừng và vùng khác. Lá thường to tròn và dai, mặt dưới của lá có màu xanh non, cuống lá dài và đồng màu với gân lá. Lá dong Tràng Cát xưa kia thường được tuyển chọn để gói bánh chưng dâng vua.

Advertisements

About dontruongbt

Phong Kiến Đại Sư
Bài này đã được đăng trong Phóng Sự - Ký Sự, Tin Tức. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s